Carmen Van Pul, belangengroep
voor stotteraars: "Onze voorzitter boekte ooit een reis naar Zweden
terwijl hij eigenlijk naar Italië wilde, alleen kreeg hij de naam van dat
land niet over zijn lippen.
Wereld-stotterdag (Wim Vos)
Carmen is éénentwintig en
één van de vijfenvijftig miljoen stotteraars die deze wereld telt. Ze
was amper zes toen ze zich al realiseerde dat ze met een ernstig
spraakprobleem kampte. "Het meest vervelende was dat ik nauwelijks
mijn eigen naam kon uitspreken. 'Carmen', begin er maar eens aan als elke
k-klank je voor onoverkomelijke problemen plaatst. Gevolg: ik probeerde zo
weinig mogelijk te praten. Naar de slager of bakker ging ik bijvoorbeeld
niet want dan moest ik zeggen wat ik nodig had. Liever liep ik naar de
supermarkt, daar kon ik de dingen zelf uit de rekken nemen. En was dit
onmogelijk dan vroeg ik mijn moeder om een briefje te schrijven. Zo moest
ik het zelf niet zeggen. Elke stotteraar herkent dit verhaal. Bijna
allemaal proberen ze hun spraakprobleem op één of andere manier te
camoufleren. Wat soms tot heel grappige situaties kan leiden",
zegt Carmen. Legendarisch is het verhaal van Gert, onze nationale
voorzitter. Die boekte ooit een reis naar Zweden terwijl hij eigenlijk
naar Italië wilde, alleen kreeg hij de naam van dat land niet over zijn
lippen. handoplegging Maar er zijn ook echt schrijnende
gevallen bij. Van stotteraars die in een sociaal isolement verzeilen en na
verloop van tijd zelfs hun huis niet meer durven te verlaten, uit angst
dat ze met iemand een gesprek zullen moeten aanknopen. Anderen durven om
diezelfde reden niet telefoneren of stoppen op hun achttiende met studeren,
uit schrik voor de mondelinge examens in het hoger onderwijs. Zelf
heeft Carmen alles geprobeerd om haar gestotter te verhelpen. Van
logopedie tot handoplegging en hypnose. Sommige dokters schrijven
zelfs pillen voor", zegt ze niet zonder minachting. Het beste
resultaat behaalde ze uiteindelijk met de methode van Haunsdörfer.
Die baseert zich op de vaststelling dat de meeste stotteraars
feilloos kunnen zingen. Kijk maar naar Arno Hintjes of Bart Peeters.
Hoewel die allebei stotteren, zijn dat toch uitstekende zangers. Daarom
wordt stotteraars aangeraden hun klinkers op een langgerekte manier uit te
spreken, alsof ze zingen.Via de methode van Haunsdörfer ben
ik ook in contact gekomen met de vzw Best. Door veel te praten probeert
deze zelfhulpgroep stotteraars uit hun sociaal isolement te halen. Hoe
groot hun probleem ook is, ze mogen geen angst hebben om een gesprek aan
te knopen. Want dikwijls is net die angst de oorzaak van hun gestotter.
Daarom sturen wij hen bijvoorbeeld de straat op en moeten ze aan een
wildvreemde de weg vragen. Een verschrikkelijke ervaring maar het werkt
wel.
Jacques Vermeire
Op dit moment studeert Carmen voor sociaal assistente. Ze stottert nog
steeds maar heeft het probleem wel leren beheersen. Een vlot gesprek
voeren, zelfs voor een groot publiek spreken, is niet langer een
nachtmerrie. Ook de docenten zijn intussen op de hoogte van mijn
probleem. Dat is ooit wel anders geweest. Als dertien-, veertienjarige was
het opvallend hoe de meeste leerkrachten helemaal niet met stotteraars
kunnen omspringen. Meestal willen ze die nog eens extra onder druk zetten,
terwijl er slechts één remedie is: geduld oefenen. Overigens
vind ik het triest om zien hoe de meeste Vlaamse komieken altijd opnieuw
de spot met ons drijven. Stotteraars worden steevast voorgesteld als
achterlijke debielen. Dat zoiets pijn kan doen, realiseren ze zich
blijkbaar niet. Wist je dat er ooit een stotteraar zelfmoord heeft
gepleegd nadat hij de oudejaarsshow van Jacques Vermeire op tv had gezien?
De Wereld-stotterdag vindt plaats in Auditorium D van het Gentse UZ. Info vzw BEST: 09/223.26.73.
© 1998 De Vlijt NV